A mund të flasim vërtet për paqe në Izrael? Kjo ishte pyetja e bërë këtë të martë në Quo Vadis nga moderatorja Pranvera Borakaj në Vizion Plus.
I ftuar në studio, ish-zv.ministri i Brendshëm, Avenir Peka, bëri një analizë të detajuar se çfarë po ndodh në prapaskenë, përtej marrëveshjes Izrael-Palestinë.
Ai tha se aktualisht ajo që shihet qartë është ndarja e botës së re në dy fronte: në njërin krah SHBA dhe aleatët dhe në anën tjetër Kina, Rusia, India dhe aleatët e tyre.
Sipas tij, kjo shihet shumë qartë në përballjet mes Izraelit dhe Palestinës, ku pas tyre janë superfuqitë – në një krah SHBA, dhe në krahun tjetër Kina dhe Rusia. E njëjta gjë ndodh edhe në luftën Rusi-Ukrainë.
Pjesë nga biseda:
Borakaj: A mund të flasim vërtet për paqe?
Peka: Besoj se po. E veçanta është se palët në marrëveshje janë shumë. Nëse shikojmë historikun e vendeve që kanë bërë paqe me Izraelin, ajo që bie në sy këtë herë është se, duke u përdorur graviteti i konfliktit në Gaza dhe numri i madh i viktimave, ajo që po synohet të arrihet është jo vetëm ndalimi i luftës, por të shkohet drejt një paqeje të madhe izraelito-islamike. Konflikti në Lindjen e Mesme është me 3 shtresa: Izrael-Palestinë, Izrael-Arabi, Izraelito-Islamike. Po të shohësh këtë marrëveshje, është marrëveshje e “rrethit të tretë”. Është Turqia – vend mysliman por jo arab, është Pakistani, është Indonezia. Pse këto shtete? Indonezia dhe Pakistani janë dy vendet me popullsinë më të madhe myslimane në botë. Turqia, për shkak të pozicionit që ka, por edhe për shkak të influencës që ka në Lindjen e Mesme. Në këtë këndvështrim, ajo që unë mendoj që Trump e theksoi fort kur përmendi “3 mijëvjeçarshin”, është se konflikti është 100-vjeçar, ndoshta edhe më tej. Gjatë periudhës së Perandorisë Osmane është periudha e vetme ku ka pasur paqe. Jeruzalemi është pushtuar 40 herë. Duke parë formatin që është bërë – pa u futur te përmbajtja – në analizën time nuk përqendrohem te fazat, sesa te forma.
Borakaj: Këtë herë forma është ndryshe?
Peka: Është ndryshe sepse 27 shtete që janë pjesë e kësaj marrëveshjeje… Shoh dy tendenca: E para, një marrëveshje Izrael – Bota Islame. E dyta, ne e pamë se kush ishin të pranishëm, por më e rëndësishme është se kush nuk ishin të pranishëm – nuk ishte Kina, India, Rusia – që janë bota e kundërt e Perëndimit. Aty pamë ndarjen: SHBA me aleatët, dhe Kina me aleatët në anën tjetër. Kjo do të jetë bota e së nesërmes. Konflikti në Lindjen e Mesme, përtej Gazës, është frontieri i përplasjes mes SHBA dhe Kinës. Konflikti Rusi-Ukrainë është frontieri i përplasjes SHBA-Kinë-Rusi.