Serbia do të mbajë zgjedhje të parakohshme parlamentare më 18 ose 25 tetor, njoftoi të enjten presidenti Aleksandar Vuçiç, më shumë se një muaj pasi kishte premtuar në një tubim të partisë së tij se do të caktonte zgjedhje të parakohshme.
“Zgjedhjet parlamentare do të mbahen më 18 ose 25 tetor. Data e saktë do të përcaktohet në ditët në vijim”, tha Vuçiç gjatë një transmetimi televiziv të drejtpërdrejtë.
Zgjedhjet parlamentare në Serbi ishin planifikuar fillimisht për dhjetor 2027.
“Në njërën listë do të jetë Partia Progresive Serbe, në pushtet, me listën e saj, ndërsa në tjetrën do të jenë të gjitha forcat e tjera politike”, tha Vuçiç.
Më 27 qershor, Vuçiç, i cili konsiderohet një politikan populist, deklaroi se do të jepte dorëheqjen brenda disa javësh dhe se Serbia do të mbante zgjedhje të parakohshme parlamentare dhe presidenciale, pas 18 muajsh protestash kundër qeverisë. Tashmë, ai ka bërë të ditura për herë të parë edhe datat e mundshme të zgjedhjeve parlamentare.
Njoftimi i Vuçiçit vjen pas më shumë se një viti protestash masive të udhëhequra nga studentët kundër korrupsionit dhe qeverisë së tij.
Protestat nisën pas shembjes së një tende në hyrje të një stacioni hekurudhor në qytetin verior të Novi Sadit, në nëntor 2024, ku humbën jetën 16 persona. Studentët dhe protestuesit kanë akuzuar autoritetet për korrupsion dhe neglizhencë, duke e lidhur tragjedinë me problemet në zbatimin e standardeve të sigurisë dhe mbikëqyrjen e projekteve publike.
Gjatë transmetimit televiziv, Vuçiç nuk bëri të ditur se kur do të jepte dorëheqjen për të hapur rrugën për zgjedhje të parakohshme presidenciale.
Analistët thonë se Vuçiç mund të synojë postin e kryeministrit nëse Partia e tij Progresive Serbe fiton zgjedhjet parlamentare. Një zhvillim i tillë do të vazhdonte një prirje të gjatë në politikën serbe, ku pushteti ka ndjekur Vuçiçin pavarësisht postit që ai ka mbajtur.
Serbia është kandidate për anëtarësim në Bashkimin Evropian, por Beogradi ruan lidhje të forta me Rusinë dhe Kinën, një ekuilibër që Vuçiç është përpjekur ta ruajë gjatë gjithë viteve të tij në pushtet.
Përpara anëtarësimit në BE, Serbia duhet të përmirësojë ndjeshëm sundimin e ligjit, përfshirë garantimin e kushteve për zgjedhje të lira dhe të ndershme, si dhe të luftojë korrupsionin dhe krimin e organizuar.
BE-ja ka kërkuar gjithashtu prej vitesh që Serbia të përafrojë politikën e saj të jashtme me atë të Bashkimit Evropian.
Ndërkohë, figura të opozitës kanë akuzuar Vuçiçin dhe aleatët e tij për përdorim të dhunës ndaj kundërshtarëve politikë, korrupsion të përhapur, lidhje me krimin e organizuar dhe kufizim të lirisë së medias.